Türkiye’de şirketlerin iflastan korunmak için başvurduğu konkordato sistemi, büyük bir skandalla sarsıldı. Hazine ve Maliye Bakanlığı’na bağlı Kamu Gözetimi Kurumu (KGK), konkordato sürecinde usulsüzlük yaptığı tespit edilen denetim kuruluşlarına karşı radikal adımlar attı. Hileli raporlarla konkordato müessesesini suistimal eden firmalara göz açtırmayan KGK, 10 denetim firmasının ve 13 sorumlu denetçinin faaliyet izinlerini iptal etti, ayrıca 14 firmaya toplamda 82 milyon liranın üzerinde para cezası kesti.
Konkordato Nedir ve Nasıl Suistimal Edildi?
Borçlarını ödeyemeyen veya ödeme gücünü yitirme riski taşıyan şirketlerin iflastan korunmak amacıyla başvurduğu konkordato, mahkemeye sunulan bağımsız denetim raporlarıyla şekilleniyor. Şirketler, mali yapılarını ve ödeme planlarını içeren bir ön proje hazırlıyor. Bu proje, bağımsız denetim kuruluşları tarafından inceleniyor ve sonucunda “makul güvence raporu” adı verilen resmi belge hazırlanıyor.
Ancak yapılan incelemeler, bazı denetim firmalarının bu süreci ticari fırsata dönüştürerek kısa sürede ve yetersiz incelemeyle, düşük ücretlerle rapor hazırladığını ortaya koydu. Bu raporlar mahkemeye sunulup şirketlerin konkordato hakkı kazanmasına neden oldu.
Binlerce Başvuru, Eksik Bildirim
Adalet Bakanlığı’nın verilerine göre, 2021 ile 2025 yılları arasında toplam 5.293 konkordato başvurusu yapıldı. Ancak bu başvuruların sadece 2.083’ü KGK’ye bildirildi. Yani konkordato işlemlerinin büyük bölümü ya denetim dışı yürütüldü ya da usulsüz şekilde gizlendi. Özellikle 16 denetim firmasının tüm başvuruların %87’sini üstlenmiş olması dikkat çekti.
Skandalın Detayları Ortaya Çıktı: 7 Günde Rapor, 5 Bin TL Ücret
KGK’nin yürüttüğü denetimlerde ortaya çıkan veriler şaşkınlık yarattı. Bazı firmaların sadece 1 ila 7 gün gibi kısa sürelerde rapor hazırladığı, hatta bu hizmetler için 5.000 – 10.000 TL gibi piyasa koşullarına aykırı düşük ücretler talep ettiği tespit edildi. Denetim raporlarında yeterli ve uygun kanıtların toplanmadan imza atıldığı da belirlendi.
10 Firma Lisanssız, 82 Milyon Lira Ceza Kesildi
Bu kapsamda KGK, konkordato raporlarıyla ilgili denetim sürecinde 10 firmanın ve 13 denetçinin lisansını tamamen iptal etti. Bununla birlikte;
1 firmaya konkordato denetim yasağı getirildi
3 firmanın yetkisi askıya alındı
7 denetçiye 2 yıl görevden men cezası verildi
14 firmaya 82 milyon 119 bin lira idari para cezası uygulandı
3 firmaya ise uyarı cezası verildi
Yeni Düzenlemeler Geliyor: Denetimde Reform
KGK, bu olayların tekrarlanmaması adına yeni idari düzenlemeleri de devreye aldı. Artık konkordato denetim işleri yalnızca belli kriterleri karşılayan yetkili denetim firmaları tarafından yapılabilecek. Ayrıca, faaliyet izni iptal edilen firmaların ortak ve yöneticileri de 3 yıl boyunca konkordato işinden men edildi. Yeni sistemde, denetim yetkisi kazanan firmaların bu alanda en az 3 yıl tecrübe kazanması zorunlu olacak.
Bakan Şimşek’ten Sert Mesaj: “Hileye Geçit Yok”
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, yaşanan skandala ilişkin yaptığı açıklamada, sürecin titizlikle takip edildiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Konkordato sistemini suistimal eden kişi ve kuruluşlara karşı asla taviz vermeyeceğiz. Adalet Bakanlığımız ile birlikte ortak bir çalışma yürütüyor, sistemi tamamen şeffaf ve denetlenebilir hale getirmeyi hedefliyoruz. Şirketlerin kötü niyetli şekilde konkordato ilan etmesinin önüne geçmekte kararlıyız.”
Denetim Sistemine Güven Sarsıldı mı?
Konkordato sisteminde yaşanan bu skandal, sadece şirketleri değil, mahkemeleri ve kamuoyunu da derinden etkiledi. Hızla alınan kararlar, piyasalarda olumlu yankı bulurken, denetim alanında faaliyet gösteren tüm firmalara da net bir mesaj niteliğinde oldu. Sürecin nasıl evrileceği ve iptal edilen firmalar hakkında hukuki süreç başlatılıp başlatılmayacağı ise merak konusu.