Suriye topraklarında önemli bir gelişme yaşandı: Suriye ordusu, Süleyman Şah Türbesi’nin bulunduğu Kara Kozak Köyü’nü YPG unsurlarından temizledi. Tarihi ve sembolik önemi büyük olan bu toprak parçasında kontrol yeniden merkezi yönetime geçti. Caber Kalesi’nde de kontrol sağlanırken, bu hamle hem askeri hem diplomatik yankılar uyandırdı. Süleyman Şah Türbesi, Türkiye için sadece bir türbe değil, aynı zamanda sınır ötesi egemenlik, tarihi miras, kültürel sembol, Türk bayrağı, egemen toprak, YPG temizliği, Suriye iç savaşı, Şah Fırat operasyonu gibi anahtar kelimelerle özdeşleşmiş bir alan.
Suriye ordusu, Süleyman Şah Türbesi’ni YPG’den temizledi
Suriye Savunma Bakanlığı’nın yürüttüğü son kara harekâtı kapsamında, Rakka’ya bağlı Kara Kozak Köyü ve çevresi, YPG terör örgütünden arındırıldı. Özellikle türbenin de yer aldığı bölge üzerindeki kontrolün sağlanması, hem askeri açıdan stratejik hem de sembolik olarak dikkat çekici bir gelişme olarak öne çıktı. Suriye ordusunun ilerleyişiyle birlikte Caber Kalesi de hükümet güçlerinin denetimine girdi. Bu gelişme, Suriye iç savaşında yeni bir döneme işaret ediyor.
Süleyman Şah Türbesi’nin Türkiye için tarihi anlamı
Süleyman Şah Türbesi, Türkiye Cumhuriyeti’nin sınırları dışında sahip olduğu tek vatan toprağı olma özelliğine sahip. 1921 tarihli Ankara Antlaşması ve 1923 Lozan Antlaşması ile bu durum uluslararası hukuk çerçevesinde tescillenmişti. Türbe, Osmanlı İmparatorluğu’nun kurucusu Osman Gazi’nin dedesi Süleyman Şah’ın mezarının bulunduğu yer olarak, hem manevi hem de politik anlamda Türkiye için büyük önem taşıyor.
Türk bayrağının dalgalandığı bu alan, Türkiye’nin sınır ötesindeki kültürel ve tarihsel bağlarını temsil ediyor. Sembolik değerinin yanı sıra, türbenin bulunduğu konum da jeopolitik olarak büyük önem arz ediyor.
Şah Fırat Operasyonu ve taşınma süreci
Türbe, zaman içinde çeşitli sebeplerle birkaç kez yer değiştirdi. İlk olarak 1975 yılında, baraj çalışmaları sebebiyle Caber Kalesi’nden Kara Kozak’a taşınan türbe, 2015 yılında Şah Fırat Operasyonu ile yeniden nakledilmişti. Suriye’deki iç savaş ve YPG tehdidi nedeniyle Türkiye, türbeyi Şanlıurfa’nın Eşme köyüne yakın bir noktaya taşımak zorunda kalmıştı. Ancak her ne kadar konum değişmiş olsa da türbenin Türk toprağı olma niteliği, uluslararası anlaşmalar çerçevesinde korunmaya devam etti.
Ateşkes süreci ve YPG ile varılan mutabakat
Suriye hükümeti ile YPG/SDG arasında sağlanan 4 günlük ateşkes, bölgede kısa süreli bir nefes aldırsa da, askeri ve siyasi hareketlilik hız kesmiyor. Suriye Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, ateşkes kapsamında Haseke vilayetinin geleceği üzerine müzakereler başlatıldı. YPG/SDG ise bu sürece “tam bağlılık” gösterdiğini duyurdu. Ancak ateşkes sürecine rağmen, Süleyman Şah Türbesi’nin bulunduğu bölgenin geri alınması, Suriye yönetiminin sahadaki etkinliğini artırma kararlılığını ortaya koydu.
Kontrolün değişmesi Türkiye açısından ne anlama geliyor?
Türbenin bulunduğu alanın Suriye ordusunun kontrolüne geçmesi, Türkiye’nin sınır ötesi sembolik topraklarıyla ilgili yeni bir diplomatik süreci de beraberinde getirebilir. Ankara’dan henüz resmi bir açıklama gelmemiş olsa da, Süleyman Şah Türbesi’nde Türk bayrağının yeniden dalgalanması ve güvenliğinin sağlanması, Türkiye’nin dış politikasında hassasiyetle takip ettiği bir konu olmaya devam edecek.
Bölgenin geçmişte olduğu gibi Türkiye’nin kontrolünde olmaması, türbenin statüsünü etkilemiyor. Ancak Suriye ordusunun bölgede yeniden hakimiyet kurması, önümüzdeki dönemde hem askeri hem siyasi pek çok yeni dengeyi beraberinde getirebilir.
Bölgedeki gelişmelerin uluslararası yansımaları
Süleyman Şah Türbesi’nin YPG’den temizlenmesi, sadece Türkiye ve Suriye için değil, aynı zamanda bölgedeki tüm aktörler açısından dikkatle izlenen bir gelişme oldu. Özellikle ABD, Rusya ve İran gibi bölgesel oyuncuların, bu tür gelişmeler karşısındaki tutumu, Suriye’nin geleceğinde belirleyici olmaya devam edecek.
Suriye ordusunun YPG’ye karşı ilerlemesi, zamanlama açısından da kritik. Zira bölgedeki ABD destekli unsurlar ile merkezi hükümet arasında süregelen gerilim, önümüzdeki haftalarda yeni çatışma alanlarına da kapı aralayabilir