ABD ile Çin arasındaki teknoloji gerilimi daha da tırmanıyor. Beyaz Saray Sözcüsü Andrew Leavitt, yapay zekâ alanında çığır açan Nvidia Blackwell serisi çiplerin Çin’e satışına izin verilmeyeceğini duyurdu. Konuya dair düzenlediği basın toplantısında konuşan Leavitt, ABD Başkanı Donald Trump’ın bu konudaki tavrının net olduğunu belirtti:
“En gelişmiş çipler olan Blackwell’leri Çin’e satmak gibi bir niyetimiz yok. Bu bir müzakere meselesi değil.”
Trump’ın hafta sonu yaptığı açıklamalar da bu kararı destekler nitelikteydi. Başkan, ABD’nin teknolojik üstünlüğünü korumak adına en ileri yapay zekâ donanımlarının sadece Amerikan şirketleriyle paylaşılacağını ve Çin gibi ülkelere transferin mümkün olmayacağını söylemişti.
“Çin’e çip satmak, İran’a silah kalitesinde uranyum vermekle aynı şey”
Kararın açıklanmasının ardından ABD Kongresi’nden de ses yükseldi. Temsilciler Meclisi Çin Seçici Komitesi Başkanı Cumhuriyetçi John Moolenaar, oldukça sert bir benzetmeyle duruma tepki gösterdi:
“Bu tarz bir teknoloji transferi, İran’a nükleer silah yapımında kullanılabilecek düzeyde uranyum vermekle eşdeğerdir.”
Bu sözler, sadece çip satışıyla ilgili değil, aynı zamanda ABD’nin Çin’e karşı geliştirdiği yeni teknoloji kısıtlama stratejisinin de ne kadar agresif olacağını gösteriyor.
Nvidia’nın Blackwell çipleri neden bu kadar önemli?
Nvidia’nın Blackwell serisi, şu anda dünyanın en gelişmiş yapay zekâ ve yüksek performanslı bilgi işlem çipleri olarak kabul ediliyor.
Bu çipler:
Yapay zekâ modelleme,
Askerî sistemlerde karar destek mekanizmaları,
Büyük veri analizleri ve
Otonom sistemlerin yönetimi gibi alanlarda kullanılıyor.
Uzmanlara göre, Blackwell serisi yalnızca ticari değil, aynı zamanda stratejik ve askerî bir değer taşıyor. İşte bu yüzden ABD yönetimi, bu teknolojiyi kontrolsüz bir şekilde Çin’e aktarmanın ulusal güvenlik riski oluşturduğuna inanıyor.
Çin’den henüz resmi yanıt gelmedi, ancak yeni yaptırımlar kapıda olabilir
Henüz Pekin yönetiminden konuya ilişkin resmi bir açıklama gelmedi. Ancak Çin’in son yıllarda ABD’nin getirdiği teknoloji yasaklarına karşılık olarak kendi donanım ve çip sektörünü güçlendirme hamleleri yaptığı biliniyor.
Yasakların kapsamının genişlemesi, Çin ile ABD arasında teknoloji savaşının daha da derinleşmesine neden olabilir.
Bazı kaynaklara göre, Washington yönetimi, sadece Nvidia değil, diğer Amerikan teknoloji devlerinin de Çin ile ilişkilerini sıkı denetim altına almayı planlıyor.
Bu karar sadece Çin’i değil, küresel yapay zekâ pazarını da etkileyebilir
ABD’nin bu tür yüksek teknolojili ürünleri dış piyasalardan çekmesi, küresel ölçekte çip tedarik zincirlerini ciddi biçimde etkileyebilir. Uzmanlar, bu kararın sadece Çin değil, Asya ve Avrupa’daki teknoloji girişimlerini de zor durumda bırakabileceği görüşünde.
Kimi analistler ise bu sürecin, Çin’i kendi çip teknolojisini hızla geliştirmeye iteceğini, ancak bunun kısa vadede mümkün olmadığını vurguluyor. Özetle, Blackwell yasağı, global yapay zekâ rekabetinin merkezinde yeni bir kırılma noktası yaratabilir.