Türkiye’nin entelektüel ve sendikal hayatında iz bırakan isimlerden biri olan Zübeyir Yetik, 9 Mayıs 2025 tarihinde 84 yaşında hayatını kaybetti. Siverek doğumlu sendikacı, yazar ve düşünce insanı olarak tanınan Yetik’in vefatı, hem sendikal camiada hem de fikir dünyasında geniş yankı uyandırdı. Özellikle Yeni İslâmî Akım, HAK İŞ, MEMUR SEN, BEM BİR SEN ve ÖZ METAL İŞ sendikalarıyla anılan Yetik’in hayatı, biyografisi, eserleri, özel yaşamı ve fikri mirası kamuoyunda merak konusu oldu.
Hayatı, Nereli, Eğitim Süreci
1941 yılında Şanlıurfa’nın Siverek ilçesinde dünyaya gelen Zübeyir Yetik, çocukluk ve ilk gençlik yıllarını Güneydoğu Anadolu’nun kültürel atmosferinde geçirdi. İlk ve orta öğrenimini Siverek, Ceylanpınar ve Urfa’da tamamladı. Genç yaşta fikir dünyasına ilgi duyan Yetik, üniversite eğitimi için Ankara’ya gitti ve bir süre Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde öğrenim gördü.
Daha sonra eğitimini Adana İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi’nde tamamladı. Akademik birikimini geliştirmek amacıyla İstanbul Üniversitesi İşletme İktisadı Enstitüsü’nde işletme eğitimi aldı. Bu süreç, onun hem ekonomik hem de sosyal meseleleri teorik zeminde ele almasına imkân tanıdı.
Yazarlık, Gazetecilik ve Necip Fazıl ile Çalışmaları
Zübeyir Yetik’in yazı hayatı 1958 yılında başladı. Henüz genç yaşta şiir ve makaleler kaleme alan Yetik, ilerleyen yıllarda Millî Gazete, Yeni Devir, Akit, Büyük Doğu, Oku, Çağrı, Adalet ve Hilal gibi yayın organlarında yazılarıyla yer aldı.
Özellikle Necip Fazıl Kısakürek ile birlikte çalışması, onun düşünce dünyasında önemli bir dönüm noktası oldu. Büyük Doğu çevresinde şekillenen fikri atmosfer, Yetik’in hem edebi hem de ideolojik çizgisini belirledi. Çığır Yayınları’nın kuruluşunda aktif rol alarak yayıncılık alanında da sorumluluk üstlendi.
Kaleme aldığı yazılar, yalnızca günlük siyasi tartışmalarla sınırlı kalmadı; ahlak, ekonomi, tarih ve medeniyet perspektifi üzerine yoğunlaştı. Bu yönüyle hem akademik çevrelere hem de geniş okur kitlesine hitap etti.
Yeni İslâmî Akım ve Fikir Mücadelesi
Zübeyir Yetik’in adı en çok Yeni İslâmî Akım ile birlikte anıldı. Bu hareket, İslâm düşüncesini modern dünyanın şartları içinde yeniden yorumlama çabasını ifade ediyordu. Yetik, İslâm’ın sosyal adalet, emek, ahlak ve ekonomi alanlarında ortaya koyduğu ilkeleri güncel meselelerle ilişkilendirdi.
Yazdığı eserlerde mezhepler tarihi, İslâm düşünce geleneği ve ekonomik sistem eleştirileri geniş yer tuttu. “Ekonomi Bir Din midir?” ve “Aksiyon Ahlâk Ekonomi” gibi kitaplarında modern kapitalist düzeni sorgulayan analizlere yer verdi.
Düşünce dünyasında din ile sosyal adalet arasındaki bağı vurgulayan Yetik, sendikal mücadelesini de bu perspektif üzerine inşa etti.
Sendikal Mücadele, HAK İŞ, MEMUR SEN, BEM BİR SEN, ÖZ METAL İŞ
Zübeyir Yetik’in sendikacılık serüveni 1967 yılında Urfa Öğretmenler Sendikası ile başladı. Ardından işçi hareketi içinde aktif rol alarak ÖZ METAL İŞ Sendikası’nı kurdu. Bu adım, onun sendikal alandaki en önemli girişimlerinden biri olarak kayıtlara geçti.
1976 yılında HAK İŞ Konfederasyonu’nun kuruluş sürecinde yer aldı ve Genel Sekreter olarak görev yaptı. HAK İŞ’in kurumsal kimliğinin oluşmasında etkili isimlerden biri oldu.
1997 yılında BEM BİR SEN Genel Başkanlığına getirildi. 2000 yılında ise Mehmet Akif İnan’ın vefatının ardından MEMUR SEN Konfederasyonu Genel Başkanlığı görevini üstlendi. Bu dönem, kamu çalışanları sendikacılığının güç kazandığı bir süreç olarak değerlendirildi.
Yetik, sendikal mücadeleyi yalnızca ücret ve özlük hakları çerçevesinde değil, aynı zamanda ahlaki ve toplumsal bir sorumluluk olarak ele aldı. Milli sendikacılık anlayışının kurumsallaşmasında etkili isimlerden biri olarak gösterildi.
Eserleri, Kitapları ve Entelektüel Mirası
Zübeyir Yetik’in eserleri farklı türlerde yayımlandı. Şiir, deneme, düşünce kitabı ve çocuk hikâyeleri kaleme aldı. “Dörtlükler” ve “Ak Elif” şiir kitapları arasında yer aldı.
Düşünce dizisi olarak yayımlanan “Şeytan, Kabil, Nemrut, Firavun, Samiri” eserleri, sembolik anlatımıyla dikkat çekti. “İnsanın Serüveni”, “İslâm Düşünce Tarihinde Mezhepler” ve “Geçmişten Notlar” ise daha geniş kapsamlı çalışmaları arasında gösterildi.
Çocuklara yönelik kaleme aldığı “Ayı ile Sinek” ve “Eşek ile Öküz” adlı hikâyelerle farklı bir okur kitlesine ulaştı. Ayrıca Şamil İslâm Ansiklopedisi ve Sosyal Bilimler Ansiklopedisi’ne yazdığı maddelerle akademik katkı sundu.
Evli Mi, Eşi Kim, Çocukları Var Mı?
Kamuoyunda sıkça merak edilen konulardan biri de Zübeyir Yetik’in özel hayatı oldu. Uzun yıllar evli olan Yetik’in çocuk sahibi olduğu biliniyor. Ancak ailesini kamuoyunun önünde tutmamayı tercih etti. Eşi ve çocukları hakkında sınırlı bilgi paylaşılması, onun özel yaşamını gözlerden uzak sürdürme anlayışının bir yansıması olarak değerlendirildi.
Hayatı boyunca kamu görevleri ve yazılarıyla öne çıkan Yetik, aile yaşamını medyadan uzak bir çizgide sürdürdü.
Sosyal ve Uluslararası Faaliyetleri
Zübeyir Yetik, yalnızca yazı ve sendika çalışmalarıyla değil, sosyal faaliyetleriyle de gündeme geldi. Altı kez hac ibadetini yerine getirdi. 1992 Erzincan Depremi ve 1993 Karabağ Krizi sırasında yardım organizasyonlarında aktif rol aldı.
Türkiye’nin farklı şehirlerinde konferans ve panellere katılarak düşüncelerini doğrudan kamuoyuyla paylaştı. Bu etkinliklerde özellikle gençlere hitap eden konuşmalar yaptı.
Vefatı ve Ardından
9 Mayıs 2025 tarihinde 84 yaşında hayatını kaybeden Zübeyir Yetik’in vefatı, sendikal camiada ve fikir dünyasında geniş yankı buldu. İsthaberler'in haberine göre, Yetik’in vefatı sonrası birçok sendika ve sivil toplum kuruluşu taziye mesajı yayımladı.
Onun ardından yapılan değerlendirmelerde, hem sendikal mücadelede hem de düşünce alanında kalıcı bir iz bıraktığı ifade edildi. Türkiye’nin entelektüel tarihine katkı sunan isimlerden biri olarak anılmaya devam ediyor.
Zübeyir Yetik’in hayatı, Siverek’ten başlayan ve Türkiye’nin en büyük sendikal organizasyonlarına uzanan bir yolculuk olarak kayıtlara geçti. Yazıları, kitapları, sendikal çalışmaları ve fikri mirasıyla geride geniş bir arşiv bıraktı.
Bugün kamuoyunda en çok aratılan sorular olan “Zübeyir Yetik kimdir, nereli, kaç yaşında vefat etti, evli mi, hangi sendikaları kurdu, hangi kitapları yazdı?” soruları, onun çok yönlü kimliğini bir kez daha gündeme taşıyor.
Zübeyir Yetik, Türkiye’de hem emek mücadelesi hem de düşünce dünyası söz konusu olduğunda adı anılan önemli isimlerden biri olarak hafızalardaki yerini koruyor.
