Kuzey Afrika kaynaklı yoğun çöl tozu taşınımı bugünden itibaren İstanbul başta olmak üzere Türkiye genelinde etkili olacak. Uzmanlar, 18 Mayıs Pazartesi gününe kadar sürecek süreçte özellikle risk grubundakilere uyarıda bulundu.
Türkiye, Kuzey Afrika üzerinden gelen yoğun çöl tozu taşınımının etkisi altına giriyor. Meteorolojik tahminlere göre, İstanbul’dan başlayarak batı bölgelerden yurda giriş yapacak olan toz bulutlarının yaklaşık 10 gün boyunca etkili olması bekleniyor. Özellikle İstanbul’un ilk etkilenecek şehirler arasında yer aldığı belirtiliyor.
İTÜ Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros, yaptığı açıklamada çöl tozunun 18 Mayıs Pazartesi gününden itibaren yurdu terk etmesinin öngörüldüğünü ifade etti.
İstanbul Çöl Tozundan İlk Etkilenecek Şehirler Arasında
Prof. Dr. Hüseyin Toros, Kuzey Afrika kaynaklı yoğun çöl tozunun batıdan giriş yapacağını ve bu nedenle İstanbul’un öncelikli etkilenecek şehirler arasında bulunduğunu söyledi. Toros, “Meteorolojik tahmin modellerine göre, Türkiye ve Akdeniz Havzası bugünden itibaren 10 gün boyunca Kuzey Afrika kaynaklı yoğun çöl tozu taşınımının etkisi altına giriyor. İstanbul da çöl tozunun batıdan gelmesi sebebiyle öncelikle etkilenecek şehirler arasında yer alıyor.” ifadelerini kullandı.
Yoğun toz taşınımının hava kalitesinde düşüşe neden olacağı belirtilirken, özellikle büyükşehirlerde görüş mesafesinde azalma ve çamurlu yağış ihtimaline dikkat çekildi.
Risk Grubundakilere Kritik Uyarı
Uzmanlar, çöl tozlarının özellikle astım, bronşit, KOAH ve alerjik solunum yolu rahatsızlığı bulunan kişiler için risk oluşturduğunu vurguluyor. Yaşlılar, çocuklar ve kronik hastalığı olanların uzun süre açık havada kalmaması öneriliyor.
Prof. Dr. Toros, yoğun toz taşınımı sırasında hava kalitesi indeksinin yakından takip edilmesi gerektiğini belirterek, indeksin kırmızı, mor veya kahverengi seviyelere ulaşması halinde mecbur olmadıkça dışarı çıkılmamasını tavsiye etti. Ayrıca yoğun fiziksel aktivitelerin azaltılması ve solunum rahatsızlığı bulunan kişilerin gerekli durumlarda maske kullanması önerildi.
İsthaberler'in haberine göre, uzmanlar özellikle İstanbul’da hafta boyunca hava kalitesi verilerinin düzenli kontrol edilmesi gerektiğini vurguluyor.
Çöl Tozunun Ekosisteme Etkisi
Çöl tozlarının yalnızca hava kirliliği açısından değil, ekosistem açısından da önemli bir rol oynadığı belirtiliyor. Sahra Çölü’nden atmosfere karışan mineral tozlarının demir ve fosfor bakımından zengin olduğu, bu sayede okyanuslardaki planktonları ve tropikal ormanları beslediği ifade ediliyor.
Bilimsel araştırmalara göre Sahra’dan taşınan tozlar, Amazon yağmur ormanlarının ihtiyaç duyduğu fosforun önemli bir bölümünü karşılıyor. Ancak yoğun taşınım dönemlerinde şehirlerde hava kalitesinin ciddi şekilde düşmesi sağlık açısından risk oluşturabiliyor.
18 Mayıs’a Kadar Sürecek
Meteorolojik modellere göre çöl tozunun 18 Mayıs Pazartesi gününden itibaren etkisini kaybetmesi bekleniyor. Bu süreçte özellikle İstanbul’da yaşayan vatandaşların resmi uyarıları takip etmesi ve gerekli önlemleri alması öneriliyor.
Uzmanlar, çamurlu yağış ihtimaline karşı araç sahiplerini de uyardı. Toz taşınımı sonrası yağış görülmesi halinde araçların üzerinde çamur birikmesi söz konusu olabilecek.
