Evini Airbnb üzerinden kiraya veren binlerce ev sahibini ilgilendiren önemli bir karara imza atan Danıştay, vergi cezalarıyla ilgili tartışmalara son noktayı koydu. Evini kısa süreli kiraya verenlerin otel gibi ticari faaliyet yürütmediğine hükmeden yüksek yargı, bu kişilerin yalnızca gayrimenkul sermaye iradı kapsamında yıllık kira vergisi ödemesi gerektiğine karar verdi. Bu gelişme, özellikle İstanbul, Antalya, Muğla gibi turistik şehirlerde ev sahiplerinin açtığı yüzlerce davada emsal niteliği taşıyacak.
Vergi daireleri ticari faaliyet dedi, Danıştay kabul etmedi
Son yıllarda Airbnb gibi platformlar üzerinden kısa süreli ev kiralama işlemleri büyük bir artış gösterdi. Ancak bu durum, Maliye ile ev sahipleri arasında vergi anlaşmazlıklarına yol açtı. İstanbul ve Balıkesir vergi daireleri, evini bu platformlarda kiraya veren kişileri ticari kazanç sahibi sayarak, hem gelir vergisi hem de KDV mükellefi olarak değerlendirdi. Bu kapsamda binlerce ev sahibine geriye dönük olarak vergi borcu çıkarıldı, vergi ziyaı cezaları uygulandı. Ev sahipleri de bu kararlara karşı Ankara’dan Antalya’ya, İzmir’den Muğla’ya kadar pek çok şehirde dava açtı. Danıştay: “Kira geliri ticari kazanç değildir”
Vergi dairelerinin uygulamalarına karşı açılan davalarda emsal niteliğinde karar Danıştay’dan geldi. Yüksek yargı, şu gerekçelere dikkat çekti: Kiraya verilen evde resepsiyon hizmeti, günlük temizlik, kahvaltı gibi otel benzeri hizmetler sunulmuyorsa, bu faaliyet ticari sayılmaz. Airbnb üzerinden kiraya vermek, sadece daha fazla gelir elde etme amacı taşısa da bu, ticari kazanç kapsamına girmez. Elde edilen gelir, gayrimenkul sermaye iradı sayılır ve sadece yıllık kira beyanı ile vergilendirilir. Bu kararla birlikte Maliye'nin dayandığı görüş geçerliliğini yitirirken, ev sahiplerinin kesilen cezalarla ilgili iptal kararı alma ihtimali güçlendi. Ödenen vergi ve cezaları geri almak mümkün mü?
Peki, şimdiye kadar vergi ve ceza ödeyenler ne yapacak? Yeminli Mali Müşavir Abdullah Tolu'ya göre, bu noktada izlenecek yol belli: İlk olarak vergi dairesinden düzeltme ve iade talep edilecek. Vergi dairesi talebi reddederse, Gelir İdaresi Başkanlığı’na (GİB) şikayet yoluyla başvuru yapılacak. GİB, 30 gün içinde yanıt vermezse ya da olumsuz cevap verirse, yine 30 gün içinde dava açmak gerekecek. Bu süreç zaman ve sabır isteyen bir hukuk mücadelesi gerektirse de, Danıştay kararı sayesinde iade alınma şansı artık daha yüksek. Maliye önemli bir vergi kaleminden oldu
Danıştay'ın kararı, yalnızca bireysel mağduriyetleri değil, Maliye'nin gelir tahsilatını da doğrudan etkileyecek. Airbnb gibi platformların popülaritesinin artmasıyla birlikte vergi daireleri bu alandan ciddi tahsilat yapmayı hedefliyordu. Ancak yüksek mahkeme, bu kapının yalnızca otel hizmeti sunan profesyonel işletmelere açık olduğunu belirtti. Bu durum, gelecekte yapılacak yeni düzenlemelerin de önünü açabilir. Uzmanlara göre, Airbnb ve benzeri platformlara özel bir vergi rejimi oluşturulması, hem denetim kolaylığı hem de kayıt dışılığı önlemek açısından önemli olabilir.
