ABD Başkanı Donald Trump, NATO’da yeni bir krizi tetikleyebilecek sert çıkışıyla bir kez daha gündemde. Washington yönetimi, NATO üyesi Avrupa ülkelerine 2027 yılına kadar “askeri sorumluluğu devralma” çağrısı yaptı. Üstelik bu bir öneri değil, adeta bir ültimatom: Avrupa gerekli adımları atmazsa, ABD NATO’daki bazı savunma koordinasyonlarından çekilebilir. İngiltere merkezli Reuters’ın ulaştığı bilgilere göre, Pentagon’un bu resti, sadece Trump yönetiminin iç siyasetteki güçlü söylemleri değil, aynı zamanda Avrupa-ABD ilişkilerinde de yeni bir döneme girildiğinin sinyali.
Pentagon'dan Avrupa’ya açık mesaj: “Savunma yükünü artık siz taşıyın”
Washington’da düzenlenen kritik bir NATO toplantısında konuşan ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) yetkilileri, Avrupa ülkelerine net bir çağrı yaptı. Buna göre, 2027 yılına kadar NATO’nun konvansiyonel savunma kapasitesinde yükün büyük bölümünü Avrupa üstlenmeli. Aksi takdirde ABD, özellikle istihbarat, füze savunma sistemleri ve lojistik gibi temel alanlardaki bazı koordinasyon süreçlerinden çekilmeyi gündeme alacak. Yetkililer, bu sert çıkışın temelinde Rusya’nın 2022’de Ukrayna’ya başlattığı işgal sonrası Avrupa’nın yeterince hızlı harekete geçmemesi olduğunu vurguluyor. Trump yönetiminden 2027 için NATO sinyali: Çekilme ihtimali mi?
Pentagon’un açıklamaları doğrudan Beyaz Saray tarafından teyit edilmese de, Donald Trump’ın NATO’ya yönelik daha önceki açıklamaları göz önünde bulundurulduğunda, bu çıkışın sadece bir tehdit olmadığı değerlendiriliyor. Trump, daha önce defalarca “NATO artık ABD için yük haline geldi” demiş, Avrupalı müttefiklerin savunma harcamalarını artırmaması halinde ittifaktan çekilme sinyali vermişti. Bu çıkış, 2024 seçimlerinin ardından yeniden Beyaz Saray koltuğuna oturan Trump’ın, NATO'da köklü bir politika değişikliği için düğmeye bastığının ilk işareti olabilir. Avrupa’da şok etkisi: "Gerçekçilikten uzak bir süre"
NATO kulislerinde Trump’ın ültimatomu büyük yankı uyandırdı. Bazı Avrupalı yetkililer, ABD’nin bu taleplerini "gerçekçilikten uzak" bulduklarını ifade ederken, "2027’ye kadar bu yükün devralınması" için hem ekonomik hem de lojistik olarak hazır olmadıklarını açıkça dile getirdi. Ancak diğer yandan, kıtanın güvenliğini daha fazla kendi kaynaklarıyla sağlamanın kaçınılmaz olduğunu düşünenler de var. Bir NATO yetkilisi yaptığı açıklamada, “Müttefikler savunmaya daha fazla yatırım yapma fikrini zaten kabul etti. Ama bu, hemen gerçekleşebilecek bir dönüşüm değil” diyerek sürecin zorluğuna dikkat çekti. ABD gerçekten NATO’dan çekilir mi?
Trump yönetiminin geçmişte attığı adımlar ve “önce Amerika” söylemleri, NATO içinde ABD’nin rolünü her geçen gün daha da tartışmalı hale getiriyor. Şayet Avrupa ülkeleri 2027’ye kadar gerekli askeri ve teknik altyapıyı devralmazsa, ABD’nin gerçekten bazı koordinasyonlardan çekilmesi, hatta ittifaktan kısmi ayrılık senaryoları konuşulabilir hale gelecek. Bu durum, sadece Avrupa'nın güvenlik mimarisi için değil, küresel askeri dengeler açısından da tarihi bir kırılma anlamına gelebilir.
