ABD ile İran arasında Pakistan'ın başkenti İslamabad'da gerçekleştirilen 21 saatlik kritik müzakerelerden sonuç alınamaması, tansiyonu daha da artırdı. Müzakerelerin anlaşma sağlanamadan sona ermesinin ardından ABD Başkanı Donald Trump, İran'a yönelik sert bir tehditte bulundu. Trump, ABD Donanması'nın Hürmüz Boğazı'nı abluka altına alacağını belirterek, 'Bize veya barışçıl gemilere ateş eden herhangi bir İranlı cehenneme gönderilecek' dedi.
İRAN'DAN TRUMP'A NET MESAJ: ÖLÜMCÜL GİRDAP UYARISI
Trump'ın bu tehdidine İran cephesinden ilk ve sert yanıt, Devrim Muhafızları Ordusu'ndan geldi. Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'nın sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda, Hürmüz Boğazı üzerinde gözlem yapan bir insansız hava aracının (İHA) görüntüleri paylaşıldı. Görüntülerle birlikte yayımlanan açıklamada, 'Tüm trafik, silahlı kuvvetlerin kontrolü altında. Yapılacak herhangi bir yanlış hamle, düşmanı Hürmüz Boğazı'nda ölümcül bir girdaba hapsedecek.' ifadeleri kullanıldı. ASKERİ GEMİLERE SİNYAL: ATEŞKES İHLALİ SAYILACAK
İran Devrim Muhafızları tarafından yapılan ikinci bir açıklamada ise, 'Hürmüz Boğazı'nın akıllı bir şekilde kontrol ve yönetim altında olduğunu ve belirlenen kurallar çerçevesinde zararsız sivil gemilerin geçişine açık olduğunu bildirmektedir. Ancak hangi gerekçeyle olursa olsun Hürmüz Boğazı'na yaklaşmak isteyen askeri gemilerin bu girişimi ateşkes ihlali sayılacak ve sert şekilde karşılık verilecektir.' denilerek, bölgedeki askeri hareketliliğe karşı kırmızı çizgi çekildi. 21 SAATLİK MÜZAKERELER SONUÇSUZ KALDI
İslamabad'daki görüşmelerde ABD, İran'a nükleer programını tamamen sonlandırmasını içeren bir teklif sunmuştu. Ancak Tahran bu talebi reddederek kendi önerisini sundu. Tarafların karşılıklı geri adım atmaması üzerine müzakereler çıkmaza girdi. ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance, 'Kırmızı çizgilerimizi net şekilde ortaya koyduk, ancak İran bu şartları kabul etmemeyi tercih etti' açıklamasını yaparken, İran medyası ise ABD'nin aşırı taleplerinin anlaşmaya varılamamasının nedeni olduğunu öne sürdü. ASKERİ BASKI SONUÇ VERMEDİ
Şubat ayında Cenevre'de de sonuçsuz kalan görüşmelerin ardından ABD'nin İran'a yönelik başlattığı geniş çaplı askeri operasyonlar da beklenen etkiyi yaratmadı. Pentagon verilerine göre 13 binden fazla hedefin vurulduğu 38 günlük operasyonlara rağmen İran geri adım atmadı ve askeri baskının kararlarını değiştirmeyeceğini açıkça belirtti. İRAN'DAN KARARLILIK MESAJI: EGEMENLİK HAKKI
İran Dışişleri Bakanlığı, görüşmeler sonrası yaptığı açıklamada, ülkenin nükleer programına ilişkin geri adım atmayacağını vurgulayarak, 'Ulusumuzun çıkarlarını ve haklarını savunma konusundaki kararlılığımız daha da güçlendi' dedi. Tahran yönetimi, nükleer faaliyetlerin tamamen sonlandırılmasına yönelik talepleri egemenlik hakkı kapsamında değerlendirerek reddetti. KRİZİN MERKEZİNDE HÜRMÜZ BOĞAZI
Görüşmelerin en kritik başlıklarından biri olan Hürmüz Boğazı, iki ülke arasındaki gerilimin de ana odağı haline geldi. İran, boğazın kontrolü ve güvenliğini öncelikli gündem maddesi yaparken, ABD ile bu konuda da uzlaşı sağlanamadı. Uzmanlar, olası bir çatışmanın küresel enerji piyasalarını derinden sarsabileceği ve petrol arzının kesintiye uğraması durumunda ciddi ekonomik dalgalanmalara yol açabileceği konusunda uyarıyor. MASADA İKİ SEÇENEK: UZUN MÜZAKERE YA DA SAVAŞ RİSKİ
The New York Times'ın analizine göre, ABD yönetiminin önünde iki seçenek bulunuyor: Ya İran'la yıllar sürebilecek yeni bir müzakere sürecine girecek ya da Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü de kapsayan geniş çaplı bir çatışma riskini göze alacak. Tarafların mevcut sert pozisyonlarını koruması, kısa vadede yeni bir uzlaşı ihtimalini zayıflatırken, bölgedeki gerilimin süreceğine işaret ediyor.
